Een ontnuchterd volkje

Covid 19Na steeds meer druk van medisch specialisten en vertegenwoordigers van de onderwijssector zwichtte de regering gisteren alsnog en kondigde om verdere verspreiding van het covid-19 virus tegen te gaan maatregelen af die al veer eerder genomen hadden moeten worden. Daaronder het sluiten van de horeca en de scholen.

Had men, gelet op de eerdere snelle verspreiding van het virus in China en Italië, de gevaren van het begin af aan serieus genomen in plaats van daar een beetje lacherig over te doen, dan had een uitbraak in de omvang die ons nu in de komende weken en wellicht maanden te wachten staat, met alle ellende van dien, waarschijnlijk voorkomen kunnen worden.

Maar misschien was van een neoliberale regering, en in het bijzonder een neoliberale premier die elk overheidsingrijpen schuwt als de pest en het laissez faire laissez aller tot in het diepst van zijn vezels voelt, ook niet meer te verwachten dan het stuntelige en lacherige optreden dat we in deze crisis tot nu toe voornamelijk van hem hebben gezien.

Hoe het ook zij: Rutte zal de komende tijd naar het zich laat aanzien voldoende gelegenheid hebben over zijn eigen schaduw te springen en het staatsmanschap te tonen waar dit land op dit moment behoefte aan heeft. Hopelijk doet hij dat ook.

Intussen blijf ik zoveel mogelijk thuis en raad iedereen die dat kan aan hetzelfde te doen. Probeer niet besmet te raken en zo ook geen bron van besmetting te vormen voor anderen en de ic-afdelingen van onze ziekenhuizen zoveel mogelijk te ontlasten.

Ik wens jullie allemaal het beste.

Een nuchter volkje

 

COVID-19

Nederland is een land waar sinds de watersnoodramp van 1953 nauwelijks nog iets is gebeurd. De gemiddelde Nederlander ontleent daaraan helaas een volkomen misplaatst gevoel van veiligheid, en is het inmiddels geheel ontwend ernstige bedreigingen te onderkennen, laat staan serieus te nemen.

Nou nou, tut tut, ho ho, hoor je dan, zo’n vaart zal het heus wel niet lopen. Zo dacht en denkt de gemiddelde Nederlander over de klimaatcrisis, en nu horen we het weer terwijl het coronavirus COVID-19 om zich heen grijpt.  Want wij zijn – dixit Mark Rutte – een ‘nuchter volkje’. Zo ‘nuchter’ dat we nog steeds denken met halve maatregelen dat coronavirus wel te kunnen stoppen. Daarom – zie het pakket maatregelen dat de regering gisteren heeft afgekondigd – blijven de scholen, de winkels en de horeca dus gewoon open, in plaats van alles, behalve apotheken en supermarkten, subiet op slot te doen. Daarom ook kunnen bijeenkomsten van minder dan honderd mensen gewoon doorgaan alsof het virus zich daar niet zou kunnen verspreiden.  En daarom worden mensen die van elders ons land binnenkomen niet eerst, zoals verstandig zou zijn, 14 dagen in quarantaine geplaatst.

Intussen wordt onze Nederlandse lichtzinnigheid, pardon: nuchterheid, door het buitenland met verbijstering gadegeslagen. “Als dit alles is wat Nederland doet, hebben jullie over een week geen 600 maar 4000 besmettingen”, aldus Stefano Ferraro, hoofd intensive care in Piacenza in de Volkskrant van vandaag, na te hebben kennis genomen van de gisteren afgekondigde maatregelen.

Maar van de Italianen leren? Nee hoor, wij doen het wel op onze eigen manier. Wij zijn een nuchter volkje.

Tot slot een nuchter rekensommetje: Naar verwachting zal zo’n 50 tot 60 procent van de Nederlanders vroeg of laat geïnfecteerd worden door COVID-19. Gaan we er van uit dat zo’n twee procent van de geïnfecteerden aan het virus overlijdt, en dat lijkt vooralsnog niet overdreven, dan hebben we het over zeg 50% van 17 miljoen=8.5 miljoen. Twee procent daarvan is 170.000.  Dat de uiteindelijke tol van dit virus in Nederland alleen zo’n 170.000 doden zou kunnen zijn, lijkt dus niet ondenkbaar.

 

Quo vadis, Marianne?

Ooit werd ik lid van de Partij voor de Dieren omdat ze niet antropocentrisch was, en als enige de heilige koe van een eeuwigdurende economische groei bij de hoorns durfde vatten.

Antropocentrisch is een duur woord voor de mens als middelpunt van alles, als maat der dingen, of als ‘kroon op de schepping’, zoals ze bij het CDA en de ChristenUnie graag willen geloven.

De mens als het middelpunt van alles? Dat dank je de koekoek, dacht ik! Heeft zoveel hovaardigheid ons inmiddels niet aan de rand van de afgrond gebracht? De mens niet als deel van, maar als heerser over de natuur?

De natuur die wij dachten te kunnen temmen, waar wij dachten geen rekening mee te hoeven houden, slaat inmiddels immers onverbiddelijk terug. Met klimaatverandering, een stijgende zeespiegel, steeds extremere weersomstandigheden en het massaal uitsterven van soorten.

Werd het dus onderhand niet eens tijd wat bescheidener te worden, een paar forse stappen terug te doen en ecologische grenzen te respecteren? Net als al die andere diersoorten op aarde, door niet langer overal hun natuurlijke leefomgeving op te offeren aan onze mensenbelangen?

Want doen we dat niet, overwoog ik, dan zal het ons uiteindelijk net zo vergaan als de dino’s: uitgestorven! De mens als voetnoot in de geschiedenis van de aarde. Niks middelpunt van alles, niks kroon op de schepping.

En dan die heilige koe van een eeuwigdurende economische groei! Alsof in een wereld waarin alles eindig is en uiteindelijk een keer opraakt, de economie oneindig zou kunnen blijven groeien. Ieder kind begrijpt toch dat dat niet kan?

Elk jaar bereiken we eerder de datum waarop we de hoeveelheid grondstoffen hebben opgesoupeerd die de aarde in een heel jaar kan regenereren. In 2017 was dat moment bijvoorbeeld al bereikt op 2 augustus. De rest van het jaar leven we dan als mensheid op de pof met alle gevolgen van dien, zoals een uitputting van grondstoffen, overbevissing van onze zeeën en het kappen van regenwoud. Voor ons huidige consumptieniveau hebben we al 1.7 maal de aarde nodig, en zou de hele wereld leven zoals wij in het rijke westen dan hadden we aan drie aardbollen nog niet genoeg.

En alweer, dacht ik, is het de PvdD die als enige niet haar kiezers paait met geruststellende prietpraatjes over een ‘duurzame economische groei’. Want het kan niet, duurzame economische groei bestaat niet, net zomin als Sinterklaas. 1)

Geen antropocentrisch wereldbeeld dus en als enige partij genoeg moed om vraagtekens te zetten bij het heilige paradigma van een eeuwigdurende economische groei: voor mij voldoende reden om niet alleen op de PvdD te stemmen, maar om daar ook lid van te willen worden. En dat was ik dus inmiddels alweer een aantal jaren.

Maar toen … werd Sebastiaan Wolswinkel, de door het congres democratisch gekozen voorzitter van de PvdD opeens, zomaar, à bout portant door de rest van het bestuur uit de partij gezet. Waarom? Had hij misschien een greep in de partijkas gedaan, zoals Arjen Lubach zich in zijn veelbekeken programma Lubach op zondag afvroeg? Niets daarvan. Wolswinkel had gepleit voor meer openheid, transparantie en democratie, en misschien zo nu en dan ook wat meer aandacht voor eh … mensendingen.

Maar daar had de partij nu even geen oren naar. Als je de aarde moet redden, tellen dat soort futiliteiten kennelijk niet. En dus werd de lastpost buiten de deur gezet.

Een gotspe.

En ja, wat nu? Toch maar lid blijven van die partij, waarmee ik het inhoudelijk nog steeds wel eens ben?

Hou vast aan je idealen, hield langdurig boegbeeld van de PvdD Marianne Thieme ons altijd voor. Maar de manier waarop Wolswinkel nu buiten de deur is gezet, heeft niets te maken met idealen, en alles met brute machtspolitiek door gestaalde kaders die een simpel pleidooi voor meer openheid en democratie al onverdraaglijk vinden.

Van dat soort machtsspelletjes houd ik niet. Ik zeg mijn lidmaatschap op.

 

 

  1. Zie bijvoorbeeld: Tim Jackson, Welvaart zonder groei. Economie voor een eindige planeet, Uitgeverij Jan Van Arkel, Utrecht, 2010